Resort MSWiA szykuje zaostrzenie zasad przyznawania polskiego obywatelstwa. Czy będzie trudniej zostać obywatelem Polski?
Co zmienia się w procedurze nadawania obywatelstwa?
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA) pracuje nad istotnymi zmianami w zasadach przyznawania polskiego obywatelstwa cudzoziemcom. Resort chce podnieść próg wymagań dla osób ubiegających się o polskie obywatelstwo, zarówno w kwestii pobytu w Polsce, jak i stopnia integracji z polskim społeczeństwem. Propozycje są jeszcze w fazie projektowej, ale z sygnałów wskazuje się na o wiele twardsze kryteria niż dotychczas obowiązujące.
Test obywatelski, język i akt lojalności
Jedną z nowości ma być obowiązkowy test obywatelski dla cudzoziemców ubiegających się o obywatelstwo polskie. Ma on sprawdzać nie tylko formalne znajomość państwa, ale również poziom znajomości historii, wartości i zasad funkcjonowania Polski, a także świadomość podstawowych praw i obowiązków obywatelskich. W opublikowanych informacjach pojawia się m.in. propozycja testu z ok. 40 pytań dla kandydatów.
Równocześnie resort chce zaostrzyć wymóg językowy: zamiast dotychczasowego poziomu B1 w wielu źródłach wskazywany jest przynajmniej poziom B2 znajomości języka polskiego, potwierdzony odpowiednimi certyfikatami. Proponowana jest także idea aktu lojalności wobec państwa – symboliczne zawiązanie oświadczenia, że kandydat akceptuje wartości i zasady Rzeczypospolitej Polskiej, co ma podkreślać intencję integracji, a nie tylko formalne spełnienie wymogów.
Wymóg ośmiu lat pobytu i rezydencja podatkowa
W najświeższych informacjach MSWiA sugeruje, że kandydaci na obywatelstwo polskie mogliby być zobowiązani do co najmniej ośmiu lat legalnego pobytu w Polsce przed złożeniem wniosku. To znaczący krok w porównaniu z obecnym minimum 3 lat pobytu na zezwoleniu na pobyt stały lub rezydentem UE, a w niektórych przypadkach nawet krótszych okresów (np. 1–2 lata dla osób pochodzących z Polski lub posiadających Kartę Polaka).
Zakłada się też, że cudzoziemiec będzie musiał posiadać polską rezydencję podatkową, co sugeruje większy nacisk na realne zakorzenienie w gospodarce i społeczeństwie kraju. Wymóg ośmioletniego pobytu oraz dokumentów potwierdzających stabilne źródło dochodu i legalne miejsce zamieszkania ma zwiększyć wagę kryteriów „żywego” związania z Polską, a nie tylko formalnego spełnienia podstaw z kodeksu o obywatelstwie.
Co to oznacza dla osób ubiegających się o obywatelstwo?
Propozycje MSWiA oznaczają, że przejście na obywatelstwo polskie stanie się trudniejsze i bardziej czasochłonne, szczególnie dla osób, które dotąd liczyły na krótszy wariant pobytu (np. 3–5 lat). Dla wielu cudzoziemców, zwłaszcza z Ukrainy czy innych krajów Azji i Afryki, wejście na „ścieżkę ośmioletniego pobytu” może oznaczać długie planowanie życiowe, pracę, rodzinę i adaptację do polskich zasad z perspektywy dekady, a nie tylko kilku lat.
Z drugiej strony resort podkreśla, że zmiany mają przede wszystkim wzmacniać społeczne i wartościowe wymogi – nie tylko legalny pobyt i dochód, ale także świadomość obywatelską, językową i symboliczną akceptację polskich wartości. W praktyce oznacza to, że kandydaci będą musieli bardziej się przygotować do testu, podnieść kompetencje językowe oraz dokumentować swoje realne zatrudnienie, dochód i miejsce zamieszkania.
Źródła:
-
Money.pl: „Obywatelstwo po nowemu. Rząd szykuje duże zmiany”: https://www.money.pl/gospodarka/test-i-akt-lojalnosci-rzad-szykuje-duze-zmiany-dla-cudzoziemcow-7284469546887232a.html
-
MSWiA na X (Twitter): oficjalny komunikat resortu o projekcie zmian z wymogiem ośmiu lat pobytu, testu obywatelskiego i akta lojalności.: https://x.com/KRESYPL/status/2053735424657367201, (https://kresy.pl/wydarzenia/mswia-chce-osmiu-lat-pobytu-i-testu-lojalnosci-przed-przyznaniem-polskiego-obywatelstwa/)
-
Zasady uzyskiwania obywatelstwa polskiego (e‑podręcznik, ZPE): opis aktualnych zasad, tj. 3 lat pobytu na zezwoleniu na pobyt stały/rezydent UE, oraz procedury przez wojewodę.: https://zpe.gov.pl/a/przeczytaj/DodMwRxdg
-
Cleanwhale.pl: „Zasady uzyskiwania polskiego obywatelstwa w 2026 roku” – ogólne informacje o wymogach 3–10 lat pobytu, poziomie B1 i dalszych dokumentach.: https://cleanwhale.pl/blog/zasady-uzyskiwania-polskiego-obywatelstwa-w-2026-roku
